ELZAS

Een eigenzinnige streek

De kleinste regio van Frankrijk bezit een grote verscheidenheid aan landschappen, maar ook een sterke culturele identiteit.

De kleinste regio van Frankrijk, gelegen aan de grens met Duitsland, heeft slechts een oppervlakte van 8.280 km² maar bezit desondanks zeer gevarieerde landschappen. De langgerekte ruimte (200 km) die de Elzas inneemt in het westelijk deel van het Rijnbreukbekken, dat wordt omsloten door de Franse Vogezen en hun Duitse tegenhanger het Zwarte Woud, houdt in meerdere opzichten een noord - zuidlijn aan. De steile oostelijke helling van de Vogezen gaat van west naar oost over in heuvelland en vervolgens in de Elzasser vlakte, die bespoeld wordt door de Ill en de Rijn. De kristallijne hoge Vogezen in het zuiden worden gekenmerkt door afgeronde bergtoppen ("ballons"), in tegenstelling tot de minder hoge zandsteenachtige toppen van de Noord - Vogezen. Het hobbelige landschap in het noordwesten van de Elzas loopt door tot in de naburige regio Lotharingen, terwijl de hoge Sundgau in het zuiden al deel uitmaakt van de Jura. De Elzas heeft al vroeg in de geschiedenis profijt weten te trekken van zijn geografische gesteldheid. De regio heeft een bevolkingsdichtheid die twee keer zo groot is als het Frans gemiddelde en het kleinste werkloosheidspercentage van Frankrijk. Naast zijn wijnstreek (die zich uitstrekt van Thann tot Saverne)  beschikt de Elzas over grote kalivoorraden en over een omvangrijk stelsel van waterwegen. De realisering van waterbouwkundige projecten leiden niet alleen tot een verhoogde landbouwproductie, maar scheppen ook mogelijkheden voor het opwekken van elektriciteit door middel van waterkracht.

CIJFERS

Oppervlakte: 8280 km2  /  Bevolking: 1,6 miljoen inwoners
Hoogste punt: Grand Ballon of Ballon de Guebwiller, 1424 m

Het hart van Europa

Door zijn geschiedenis en zijn geografische ligging is de Elzas als vanzelfsprekend het politieke centrum van Europa geworden.

Pas in de Bronstijd vestigden de eerste bevolkingsgroepen zich in de Elzas. Door de komst van de Romeinen ontstond een Gallo-Romeinse beschaving, waarvan Argentoratum (Straats­burg) de hoofdstad was. Maar de grote volksverhuizing zaaide dood en verderf, waarna de Alemannen de gehele vlakte bezetten. Pas in de Middeleeuwen herwon de streek door de opkomst van de Kerk weer enig gezag. Door de snelle groei van de steden werd de daaropvolgende periode gekenmerkt door een grote politieke zelfstandigheid. Straatsburg ontworstelde zich aan de bisschoppelijke voogdij en werd een "vrijstad". De gilden namen de macht over.

Aan het einde van dit tijdperk won de Reformatie veel terrein, mede dankzij de uitvinding van de boekdrukkunst door Gutenberg die in Straatsburg heeft gewerkt. De hoofdstad van de Elzas, die inmiddels een humanistisch bolwerk was geworden, ontwikkelde zich tot het centrum van het protestantisme. Maar in de 17de-eeuw stortte de Dertigjarige Oorlog de streek in de ellende.

In de volgende eeuw wekte de Revolutie weer hoop onder de bevolking. De Duitse feodale instellingen werden door de Franse democratische vrijheden aan de kant gezet. Voorafgaand aan het uitbreken van de Frans - Duitse Oorlog in 1870 beleefde de Elzas een tijd waarin grote openbare werken werden uitge­voerd, zoals de aanleg van kanalen en spoorwegen. Maar dan volgde de scheuring en werd de streek een Reichsland tot aan de bevrijding op 20 maart 1945. Door zijn geschiedenis en zijn geografische ligging lag het voor de hand dat de Elzas het centrum van het moderne Europa werd, met Straatsburg als zetel van het Parlement en van verscheidene Europese instellingen.

BEZIENSWAARDIGHEDEN

Straatsburg, Colmar, Riquewehr, Kaysersberg, de Wijnroute, de route over de bergkammen, de Grand Ballon en de Petit Ballon, Munster, kasteel van Nideck, kasteel van Fleckenstein, natuurpark van de Noord - Vogezen.